Geschiedenis

In Nederland ligt – als onderdeel van de gemeente Alphen aan den Rijn – het (voormalige) dorpje Oudshoorn. In Zuid Afrika ligt – in het oosten van de Westkaap het dorp Oudtshoorn. De één mét en de ander zónder “t”.

Het gebied Oudshoorn in Nederland is in de 17e eeuw in handen gekomen van de familie Van Reede. Zij noemden zich daarna “Van Reede van Outshoorn”. Via de VOC kwam deze familie ook in Zuid Afrika terecht en door bepaalde contacten aldaar kwam een kleindochter in de contreien van Oudtshoorn (ZA) terecht. En ‘dus’ ligt daar heden ten dage ook een Oudtshoorn. Met een “t”.

Het begin van het dorp Oudtshoorn (Zuid Afrika)

Deze William Ferdinand van Reede van Oudshoorn, had een dochter, haar naam was Geesje Ernestina Johanna, baronesse van Reede van Outshoorn, geboren te Kaap op 28 november 1799 en aldaar drie dagen later gedoopt op 1 december 1799. Zij was getrouwd met Bertus Bergh, landdrost van de Kaapprovincie. Deze Bergh was een vriend van C.P.Rademeier, een bemiddeld man, met wie hij de basis legde voor een woongemeenschap in de Kaapprovincie. In 1840 werd de eerste kerk gebouwd. Toen Bergh een naam wilde geven aan de nieuwe gemeenschap, vernoemde hij het dorpje naar zijn vrouw, ‘Oudtshoorn’. In 1847 gaf de Engelse gouverneur toestemming om het familiewapen van de familie Van Reede als gemeentewapen voor het dorp Oudtshoorn te voeren.

De eerste predikant werd Ds. Van der Riet te Mosselbaai, die te Leiden gestudeerd had. In 1860 kreeg Oudshoorn, dat nog steeds een gehuchtje was, zijn eerste burgemeester. Een jaar later werd de ‘Groote Kerk’ gebouwd. Geestje van Reede van Oudtshoorn mocht, op 62-jarige leeftijd, de eerste steen leggen. De bouw duurde langer dan men gepland had en pas in 1878 kwam de kerk gereed. Geestje heeft de opening niet meer mogen meemaken want zij overleed op 2 juli 1868.

In 1863 begon Arthur Douglas met de bouw van ‘broeikassen’ voor struisvogeleieren en wordt de ‘vader van de struisvogelfokkerij’ genoemd. Later ging men Noord-Afrikaanse struisvogels kruisen met de Zuid-Afrikaanse rassen om betere veren te krijgen.

In Oudtshoorn vestigden zich veel joden uit Litouwen, toen in dat land jodenvervolgingen plaatsvonden. Oudtshoorn wordt daarom ook wel ‘Klein Jerusalem’ genoemd. Er kwamen veel synagogen. Voor deze vluchtelingen was Oudtshoorn een uitgelezen plaats: veel handel was er mogelijk. Door de struisvogelfokkerij en de verenhandel kreeg Oudshoorn een kosmopolitische bevolking.

Een reactie op Geschiedenis

  1. Hans van Arkel zegt:

    Leuke filmpjes over de historie van de Joodse gemeenschap in Oudtshoorn